Trafik işaretleriİrlanda
Trafik kuralları
İrlanda
26. Ters yönde sürüş
Ters yönde sürüş, sürücünün trafiğin yasal olarak izin verilen yönünün tersine gitmesi durumudur. Tek yönlü yolda, bölünmüş yolda, otoyol giriş veya çıkışında ya da trafiğin tek yönde hareketine ayrılmış başka bir yol kesiminde meydana gelebilir.
Ters yönde sürüş çok yüksek kafa kafaya çarpışma riski oluşturur. Sürücüler yön işaretlerine, giriş yasak işaretlerine, şerit oklarına ve yol çizgilerine uymalıdır. Yanlışlıkla ters yönde bir yola giren kişi hızını azaltmalı, diğer trafiği uyarmalı, mümkün olan en güvenli yerde durmalı ve acil servislerle iletişime geçmelidir.
27. Yükseklik sınırı
Yükseklik sınırı, toplam yüksekliği belirtilen değeri aşan araçların bir yol kesimine, köprüye, tünele, geçide veya başka yapıya girmesini ya da geçmesini yasaklar. Araç yüksekliğine yük ve üstüne takılı tüm ekipman dâhildir.
Yüksek araç sürücüleri aracın tam yüksekliğini bilmeli, ön uyarıları dikkate almalı ve gerektiğinde alternatif güzergâh kullanmalıdır. Yalnızca görsel tahmine güvenmemeli veya güvenli açıklık belirsizse bir yapının altından geçmeye çalışmamalıdır.
28. Ağırlık sınırı
Ağırlık sınırı, kütlesi gösterilen değeri aşan araçların veya araç kombinasyonlarının bir yol kesimine, köprüye, tünele veya başka yapıya girmesini ya da geçmesini yasaklar. Yerel hukuka göre kısıtlama aracın gerçek yüklü kütlesini, azami izin verilen kütlesini veya tek bir aks üzerindeki yükü ifade edebilir.
Sürücüler işaretin hangi kütle türüne atıfta bulunduğunu bilmeli ve gerektiğinde aracı, yolcuları, yükü ve römorku hesaba katmalıdır. Sınırı aşan araç başka uygun bir güzergâh kullanmalıdır.
29. Hız denetimi uyarısı
Hız denetimi uyarısı, araç hızlarının sabit kamera, mobil radar, lidar veya ortalama hız denetim sistemiyle izlenebileceğini sürücülere bildirir. Sürücülere geçerli hız sınırını kontrol etmelerini ve buna uymalarını hatırlatır.
İşaret normal olarak hız sınırını kendisi belirlemez. Sürücüler yolda geçerli genel, işaretli veya değişken hız sınırına uymalı ve yalnızca hız denetimi belirtildiği için aniden fren yapmamalıdır.
30. Bir sonraki kavşakta öncelik
Bir sonraki kavşakta öncelik, belirli bir yolda ilerleyen sürücülerin bir sonraki kavşakta kesişen yollardan gelen trafiğe göre öncelikli olduğu anlamına gelir. Öncelik düzeni normal olarak hem öncelikli trafiğe hem de yol vermesi gereken trafiğe bakan işaretlerle gösterilir.
Sürekli ana yoldan farklı olarak bu öncelik yalnızca belirtilen kavşakta geçerlidir. Sürücüler yine dikkatle yaklaşmalı ve trafik ışıklarına, yetkili görevlilere, geçitlere, dönüş kurallarına ve diğer geçerli işaretlere uymalıdır.
31. Trafik ışıkları uyarısı
Trafik ışıkları uyarısı, ileride trafik sinyalleri bulunduğunu sürücülere bildiren uyarı işaretidir. Genellikle sinyallerin beklenmedik olduğu, uzaktan görülmesinin zor olduğu veya sürücülerin durmaya hazırlanmak için ek zamana ihtiyaç duyduğu yollarda kullanılır.
Bu uyarıya yaklaşan sürücüler gerektiğinde hızını azaltmalı, ilerideki sinyalleri izlemeli ve ışık değişirse veya kavşakta trafik bekliyorsa durmaya hazır olmalıdır.
32. Yaya ışıkları
Yaya ışıkları, yayaların ne zaman yolu geçmeye başlayabileceğini düzenleyen trafik sinyalleridir. Normal olarak geçişe başlamayı yasaklayan kırmızı duran kişi ve geçişe izin veren yeşil yürüyen kişi figürü gösterir.
Yanıp sönen sinyal veya geri sayım, izin verilen geçiş süresinin sona erdiğini bildirebilir. Yayalar gereksiz gecikmeden geçmeli; dönen sürücüler dikkatli kalmalı ve yasal olarak geçişe başlamış yayaların güvenli biçimde geçişini tamamlamasına izin vermelidir.
33. Soldan trafik
Soldan trafik, araçların normal olarak yolun sol tarafında ilerlediği trafik sistemidir. Soldan trafik kullanan ülkelerde araçlar genellikle sağdan sollar ve otomobillerin çoğunda direksiyon sağ taraftadır.
Soldan trafiğe alışkın olmayan sürücüler özellikle kavşaklarda, dönel kavşaklarda, dönüş yaparken ve yollara girip çıkarken dikkatli olmalıdır; çünkü alışılmış trafik hareketleri sağdan trafiğe göre ters yöndedir.
34. Sürücü belgesi
Sürücü belgesi, bir kişiye bir veya daha fazla belirli motorlu araç kategorisini kullanma yetkisi veren resmî belgedir. Belge, sahibinin hangi araçları kullanabileceğini belirleyen koşullar, kısıtlamalar, kategori kodları ve geçerlilik tarihleri içerebilir.
Sürücülerin ilgili araç kategorisi ve yetki alanı için geçerli bir belgeye sahip olması gerekir. Sürücü belgesi geçici, tam, kısıtlı, askıya alınmış veya geri alınmış olabilir ve profesyonel sürüş için ek yeterlilikler gerekebilir.
35. Kısıtlamaların sonu
Kısıtlamaların sonu, yolun önceki kesiminde araçlara uygulanan bir veya daha fazla yerel trafik kısıtlamasının bittiği anlamına gelir. Özel kısıtlama sonu işaretiyle, önceki kısıtlama işaretinin üzeri çizilmiş hâliyle veya yeni bir kural belirleyen başka işaretle gösterilebilir.
Kısıtlama sonu işaretinden sonra sürücüler normal trafik kurallarına ve varsa yeni kısıtlamalara uymalıdır. Bu, işaretten sonra hız sınırı veya trafik kuralı olmadığı anlamına gelmez.
36. Park etme
Park etme, trafik koşulları veya başka acil bir zorunluluk nedeniyle yalnızca kısa süreli durmak yerine aracı bir yerde belirli süre hareketsiz bırakmak anlamına gelir. Birçok ülke park etmeyi, yolcu bindirmek veya indirmek ya da mal yüklemek veya boşaltmak için yapılan kısa duruştan ayırır; ancak kesin yasal tanım değişir.
Park etme trafik işaretleri, yol çizgileri, park bölgeleri ve yerel düzenlemelerle izinli, kısıtlı, ayrılmış, süreli veya yasak olabilir. Sürücüler tehlike veya gereksiz engel oluşturmadan park etmeli ve ödeme, izin, araç kategorisi veya azami park süresi gibi koşullara uymalıdır.
37. Park etmek yasaktır
Park etmek yasaktır, araçların belirtilen yerde veya kısıtlamanın kapsadığı yol kesiminde park hâlinde bırakılamayacağını gösterir. Yerel hukuka bağlı olarak, durmak ayrıca yasak değilse sürücünün yolcu bindirmek veya indirmek ya da mal yüklemek veya boşaltmak için kısa süreli durmasına izin verilebilir.
Park yasağı sürekli veya yalnızca belirli saatlerde, günlerde, araç kategorilerinde veya yol kesimlerinde geçerli olabilir. Kesin kapsam ve istisnalar trafik işareti, ek paneller, yol çizgileri ve yerel trafik düzenlemeleriyle belirlenir.
38. Geri gitme
Geri gitme, aracı geriye doğru sürmek anlamına gelir. Park ederken, dar bir alandan çıkarken veya ileri hareketin pratik olmadığı durumda aracı yeniden konumlandırırken yaygın olarak kullanılır.
Geri gitmeden önce sürücü aynaları ve kör noktaları kontrol etmeli, aracın çevresine dikkatle bakmalı ve arkasındaki alanın boş olduğundan emin olmalıdır. Arka görüş çoğu zaman sınırlı olduğundan geri gitme yavaş yapılmalı ve yalnızca gerekli olduğu kadar sürdürülmelidir.
39. U dönüşü
U dönüşü, aracın ters yönde ilerlemek üzere dönmesi manevrasıdır. Normal olarak yolun bir bölümünü kesmeyi ve aracın geldiği yöne bakacak şekilde yeniden trafiğe girmeyi içerir.
U dönüşü yapmadan önce sürücü çevredeki trafiği, yayaları ve bisikletlileri kontrol etmeli, gerektiğinde sinyal vermeli ve manevrayı güvenli tamamlamak için yeterli görüş ve alan bulunduğundan emin olmalıdır. U dönüşleri trafik işaretleriyle veya belirli yol türlerinde yasaklanabilir.
40. Hostel
Hostel, genellikle paylaşımlı odalar veya ortak tesislerle nispeten düşük maliyetli gecelik konaklama sunan bir konaklama türüdür. Genç gezginler, sırt çantalı gezginler, gruplar ve basit kısa süreli konaklama arayan diğer ziyaretçiler tarafından yaygın olarak kullanılır.
Hosteller turistik veya konaklama yön işaretleriyle gösterilebilir. Hostel veya gençlik hostellerini belirtmek için kullanılan sembol ve terimler ülkeden ülkeye değişir.
41. Turistik yer
Bir turistik yer, ziyaretçilerin kültürel, tarihî, eğlence, doğa veya dinlenme amacıyla gidebileceği ilgi çekici bir yerdir. Anıtlar, kaleler, müzeler, manzara noktaları, eğlence parkları ve diğer önemli destinasyonlar buna örnektir.
Turistik yerler, yolcuların hedefi bulmasına yardımcı olan turistik işaretler veya yön işaretleri ile gösterilebilir. Kullanılan renkler, semboller ve gösterilen turistik yer türleri ülkeye göre değişir.
42. Plaka
Bir plaka, diğer adıyla tescil plakası veya araç plakası, yetkili tescil makamı tarafından bir araca verilen benzersiz tescil tanımlayıcısını gösteren plakadır. Aracın tescil, trafik denetimi, vergilendirme, sigorta ve park kontrolü gibi amaçlarla tanımlanmasını sağlar.
Plakaların görünümü, biçimi, yerleşimi ve gerekli sayısı ülkeye ve araç kategorisine göre değişir. Sürücüler gerekli plakaların doğru şekilde takılmış, açıkça görülebilir ve okunaklı olmasını sağlamalı ve plaka kaybolduğunda, çalındığında, hasar gördüğünde veya değiştirildiğinde yerel kurallara uymalıdır.
43. Tehlikeler
Bir genel tehlike uyarı işareti, yol kullanıcılarını daha özel bir uyarı işaretiyle gösterilmeyen ilerideki bir tehlike konusunda uyarır. Belirli tehlike, uyarı işaretiyle birlikte yerleştirilen ek levha, metin, sembol veya başka bir göstergeyle açıklanabilir.
Sürücüler dikkatlerini artırmalı, ilerideki yolu gözlemlemeli ve hızlarını tehlikenin niteliğine ve çevre koşullarına göre ayarlamalıdır. İşaretin tam görünümü ve tehlikenin nasıl belirtildiği ülkeye göre değişir; bu nedenle yol kullanıcıları yerel trafik işaretlerine ve kurallarına uymalıdır.
44. Bisikletli
Bir bisikletli, bisiklete binen ve onu kontrol eden kişidir. Bisikletliler yol kullanıcısıdır ve birçok ülkede bisikletler hukuken araç olarak kabul edilir; bu nedenle bisikletliler, bisiklet kullanımına özgü kurallarla birlikte diğer sürücülere uygulanan trafik kurallarının çoğuna uymak zorundadır.
Bisikletliler zorunlu olduğu yerlerde belirlenmiş bisiklet tesislerini kullanmalı, trafik işaret ve sinyallerine uymalı ve öngörülebilir ve güvenli şekilde sürmelidir. Yol üzerindeki konum, geçiş önceliği, ekipman ve bisiklet kullanımına izin verilen alanlara ilişkin kesin kurallar ülkeye göre değişir.
45. Otobüs
Bir otobüs, genellikle toplu taşıma, okul taşımacılığı, özel taşımacılık veya başka bir yolcu hizmeti kapsamında yollarda birden fazla yolcu taşımak için tasarlanmış motorlu araçtır. Otobüsler genellikle otomobillerden daha fazla yolcu kapasitesine sahiptir ve oturan yolcuları, ayakta yolcuları veya her ikisini taşımak üzere tasarlanabilir.
Otobüsler için sürücü belgesi, yolcu kapasitesi, hız sınırları, emniyet kemerleri, otobüs şeritleri, duraklar ve yolcu bindirme konusunda özel kurallar uygulanabilir. Otobüs ve yolcu otobüslerinin hukuki sınıflandırması ve bunlara uygulanan kurallar ülkeye göre değişir; bu nedenle sürücüler ve yolcular yerel trafik düzenlemelerine uymalıdır.
46. Polis
Polis, kanunları uygulamak, kamu güvenliğini sağlamak ve karayolu trafiğini etkileyebilecek durumları yönetmekle görevli kamu makamıdır. Trafikte polis memurları araçları kontrol edebilir, trafik kurallarını uygulayabilir, kazaları araştırabilir, trafiği yönlendirebilir ve acil durumlara müdahale edebilir.
Yol kullanıcıları polis memurlarının veya diğer yetkili trafik görevlilerinin verdiği hukuka uygun talimatlara uymalıdır. Yerel hukuka bağlı olarak polis talimatları geçici olarak trafik ışıklarının, trafik işaretlerinin veya normal trafik düzeninin önüne geçebilir.
47. Ambulans
Bir ambulans, acil tıbbi yardım sağlamak veya hastaları sağlık kuruluşlarına ya da sağlık kuruluşları arasında taşımak için donatılmış ve kullanılan araçtır. Ambulanslarda tıbbi ekipman ve taşıma sırasında tedavi sağlayabilecek eğitimli personel bulunabilir.
Acil müdahale sırasında ambulans uyarı ışıkları ve siren kullanabilir ve belirli trafik kurallarından özel öncelik veya muafiyet elde edebilir. Diğer yol kullanıcıları acil durum araçları için yerel kurallara uymalı, yeterli alan açmalı ve geçişlerini engellememelidir.
48. Taksi
Bir taksi, yolcuları ücret karşılığında taşımak için kullanılan ve genellikle yolcunun seçtiği noktalar arasında bireysel veya küçük grup yolculukları sağlayan araçtır. Taksi hizmetleri belirlenmiş taksi duraklarından çalışabilir, yoldan yolcu alabilir veya telefon ya da dijital platform üzerinden rezerve edilebilir.
Taksiler genellikle özel işaretler, tavan levhaları, plakalar veya yerel taksi izinleri ile tanınır. Ruhsatlandırma, ücret ve işletme kuralları ülkeye ve şehre göre değişir.
49. Avrupa emisyon standardı
Genellikle Euro standardı olarak adlandırılan Avrupa emisyon standardı, araçların ve motorlarının yaydığı kirleticiler için belirlenen sınırları temel alan Avrupa araç sınıflandırmasıdır. Euro 4, Euro 5 ve Euro 6 gibi birbirini izleyen standartlar, azot oksitler, partikül madde, karbon monoksit ve hidrokarbonlar gibi kirleticiler için giderek daha sıkı şartlar getirmiştir.
Bir aracın Euro standardı tip onayı kapsamında belirlenir ve araç kategorisi, yakıt türü ve onaylandığı sırada geçerli emisyon mevzuatı gibi etkenlere bağlıdır. Euro standartları yetkili makamlar tarafından düşük emisyon bölgelerine erişimi belirlemek için de kullanılabilir; ancak yerel erişim kuralları ülkeye ve şehre göre değişir.
50. Yol çukuru
Bir yol çukuru, aşınma, hava koşulları, su, tekrarlanan trafik yükleri veya yol kaplamasının bozulması nedeniyle yol yüzeyinde oluşan delik veya çöküntüdür. Yol çukurları boyut ve derinlik bakımından büyük farklılık gösterebilir ve zamanla oluşabilir ya da don, şiddetli yağmur veya yoğun araç trafiği sonrasında büyüyebilir.
Yol çukurları direksiyon hâkimiyetini, frenlemeyi ve araç dengesini etkileyebilir ve lastiklere, jantlara veya süspansiyon parçalarına zarar verebilir. Sürücüler ilerideki yolu gözlemlemeli, hızlarını uyarlamalı ve hasarlı yol yüzeyleriyle karşılaştıklarında ani veya tehlikeli manevralardan kaçınmalıdır.
