Trafik işaretleriDünya çapında
Trafik kuralları
Dünya çapında
51. Genişlik sınırı
Genişlik sınırı, toplam genişliği belirtilen değeri aşan araçların veya araç kombinasyonlarının bir yol kesimine, köprüye, tünele, geçide veya başka dar geçide girmesini ya da geçmesini yasaklar. Genişliğe aracın yükü ile yanlardan taşan ekipman veya nesneler dâhildir.
Sürücüler araç ve yükün seyir hâlindeki azami genişliğini bilmeli, ön uyarıları dikkate almalı ve gerektiğinde alternatif güzergâh kullanmalıdır. Yeterli yanal açıklık belirsizse asla geçide girmemelidir.
52. Uzunluk sınırı
Uzunluk sınırı, belirli bir azami uzunluktan daha uzun araçların veya araç kombinasyonlarının bir yola ya da alana girmesini yasaklayan kısıtlamadır. Belirtilen uzunluk, ulusal kurallar öngörüyorsa normal olarak tüm araç kombinasyonunu ve yükü kapsar.
Uzunluk kısıtlamaları genellikle uzun araçların dar sokakları, keskin virajları, köprüleri, tünelleri veya diğer kısıtlı yol düzenlerini güvenli biçimde kullanamadığı yerlerde uygulanır. Aracı belirtilen sınırı aşan sürücüler başka izin verilen bir güzergâh kullanmalıdır.
53. Ağırlık sınırı
Ağırlık sınırı, kütlesi gösterilen değeri aşan araçların veya araç kombinasyonlarının bir yol kesimine, köprüye, tünele veya başka yapıya girmesini ya da geçmesini yasaklar. Yerel hukuka göre kısıtlama aracın gerçek yüklü kütlesini, azami izin verilen kütlesini veya tek bir aks üzerindeki yükü ifade edebilir.
Sürücüler işaretin hangi kütle türüne atıfta bulunduğunu bilmeli ve gerektiğinde aracı, yolcuları, yükü ve römorku hesaba katmalıdır. Sınırı aşan araç başka uygun bir güzergâh kullanmalıdır.
54. Hız denetimi uyarısı
Hız denetimi uyarısı, araç hızlarının sabit kamera, mobil radar, lidar veya ortalama hız denetim sistemiyle izlenebileceğini sürücülere bildirir. Sürücülere geçerli hız sınırını kontrol etmelerini ve buna uymalarını hatırlatır.
İşaret normal olarak hız sınırını kendisi belirlemez. Sürücüler yolda geçerli genel, işaretli veya değişken hız sınırına uymalı ve yalnızca hız denetimi belirtildiği için aniden fren yapmamalıdır.
55. Seçici bariyerler
Seçici bariyerler, belirli yol kullanıcılarının veya yetkili araçların geçmesine izin verirken diğer trafiği kısıtlayan fiziksel erişim kontrol düzenekleridir. Sabit, çıkarılabilir, katlanabilir veya geri çekilebilir babalar, kapılar, bariyerler ve genişlik filtreleme düzeneklerini içerebilir.
İzin verilen kullanıcılar yalnızca bariyerle değil, trafik işaretleri, erişim koşulları ve yerel düzenlemelerle belirlenir. Sürücüler yavaş yaklaşmalı, yetkili olduklarını doğrulamalı ve hareketli bariyer tamamen açılmadan veya geri çekilmeden devam etmemelidir.
56. Düşük emisyon bölgesi
Düşük emisyon bölgesi veya LEZ, trafikten kaynaklanan hava kirliliğini azaltmak amacıyla daha fazla kirletici araçların erişiminin kısıtlandığı tanımlı alandır. Gerekli emisyon ölçütlerini karşılamayan araçların girişi yasaklanabilir veya geçici izin, muafiyet ya da günlük geçiş gerekebilir.
Erişim kuralları yaygın olarak araç kategorisi, yakıt türü ve Euro emisyon standardı gibi etkenlere bağlıdır. Düşük emisyon bölgesi şartları ülke ve şehirler arasında değiştiğinden sürücüler bölgeye girmeden önce geçerli kuralları kontrol etmelidir.
57. Kavşak yön işareti
Kavşak yön işareti, yaklaşılmakta olan veya bulunulan kavşakta mevcut hedefleri ve güzergâhları gösterir. Oklar, yol numaraları, semboller ve yer adları sürücülerin doğru yönü ve belirtilmişse doğru trafik şeridini seçmesine yardımcı olur.
İşaret güzergâh yönlendirmesi sağlar, ancak normal olarak öncelik, dönüş izni veya hız sınırı belirlemez. Sürücüler yine trafik ışıklarına, düzenleyici işaretlere, şerit oklarına, yol çizgilerine ve yerel trafik kurallarına uymalıdır.
58. Bir sonraki kavşakta öncelik
Bir sonraki kavşakta öncelik, belirli bir yolda ilerleyen sürücülerin bir sonraki kavşakta kesişen yollardan gelen trafiğe göre öncelikli olduğu anlamına gelir. Öncelik düzeni normal olarak hem öncelikli trafiğe hem de yol vermesi gereken trafiğe bakan işaretlerle gösterilir.
Sürekli ana yoldan farklı olarak bu öncelik yalnızca belirtilen kavşakta geçerlidir. Sürücüler yine dikkatle yaklaşmalı ve trafik ışıklarına, yetkili görevlilere, geçitlere, dönüş kurallarına ve diğer geçerli işaretlere uymalıdır.
59. Trafik ışıkları
Trafik ışıkları, yol kullanıcılarının ne zaman ilerleyebileceğini, durmaya hazırlanması gerektiğini veya durmaya devam etmesi gerektiğini düzenlemek için renkli ışıklar, oklar veya semboller kullanır. Belirli yönler, şeritler, yayalar, bisikletliler veya toplu taşıma araçları için ayrı sinyaller bulunabilir.
Yeşil ışık yalnızca güzergâh açıksa ve hareket başka bakımdan da yasal ise ilerlemeye izin verir. Yol kullanıcıları yine öncelik kurallarına, dönüş yasaklarına, şerit çizgilerine ve yetkili trafik görevlilerinin talimatlarına uymalıdır.
60. Trafik ışıkları uyarısı
Trafik ışıkları uyarısı, ileride trafik sinyalleri bulunduğunu sürücülere bildiren uyarı işaretidir. Genellikle sinyallerin beklenmedik olduğu, uzaktan görülmesinin zor olduğu veya sürücülerin durmaya hazırlanmak için ek zamana ihtiyaç duyduğu yollarda kullanılır.
Bu uyarıya yaklaşan sürücüler gerektiğinde hızını azaltmalı, ilerideki sinyalleri izlemeli ve ışık değişirse veya kavşakta trafik bekliyorsa durmaya hazır olmalıdır.
61. Yaya ışıkları
Yaya ışıkları, yayaların ne zaman yolu geçmeye başlayabileceğini düzenleyen trafik sinyalleridir. Normal olarak geçişe başlamayı yasaklayan kırmızı duran kişi ve geçişe izin veren yeşil yürüyen kişi figürü gösterir.
Yanıp sönen sinyal veya geri sayım, izin verilen geçiş süresinin sona erdiğini bildirebilir. Yayalar gereksiz gecikmeden geçmeli; dönen sürücüler dikkatli kalmalı ve yasal olarak geçişe başlamış yayaların güvenli biçimde geçişini tamamlamasına izin vermelidir.
62. Yol işaretlemeleri
Yol işaretlemeleri, yol kullanıcılarını düzenlemek, yönlendirmek veya bilgilendirmek için yol yüzeyine uygulanan çizgiler, semboller, oklar, kelimeler veya diğer işaretlerdir. Trafik şeritlerini ve karşı yönleri ayırabilir, araçların nerede durması veya yol vermesi gerektiğini gösterebilir, yaya ve bisiklet geçitlerini işaretleyebilir ve belirli yol kullanıcılarına ayrılmış alanları belirtebilir.
Yol kullanıcıları her yol işaretlemesinin anlamına uymalı ve bunu geçerli trafik işaretleri, sinyaller ve kurallarla birlikte değerlendirmelidir. Renkler, desenler ve hukuki anlamlar ülkeler arasında değişebilir.
63. Tüm yönlerde dur
Tüm yönlerde dur, her yönden yaklaşan trafiğin kavşağa girmeden önce durmak zorunda olduğu kavşaktır. Genellikle her yaklaşımda dur işareti bulunur ve trafik ışığı olmadan kesişen yolların trafiğini kontrol etmek için kullanılır.
Her sürücü tamamen durmalı ve yalnızca güvenli ve izin verilen durumda ilerlemelidir. Hangi aracın önce geçeceğini belirleyen kurallar ülkeden ülkeye değiştiğinden sürücüler ilk gelen aracın her zaman öncelikli olduğunu varsaymak yerine yerel öncelik kurallarına uymalıdır.
64. Kavşak şekli
Kavşak şekli, yaklaşan bir kavşak veya yol ayrımının düzenini şematik olarak gösterir. Yolların nasıl ayrıldığını, kesiştiğini veya devam ettiğini gösterebilir ve sürücülerin kavşağa ulaşmadan önce hangi yönü izleyeceklerini anlamasına yardımcı olabilir.
Kavşak şekli şemaları yaygın olarak ön yön işaretlerinde kullanılır. Ülkenin işaret sistemine göre şema ana yolu, yan yolları, güzergâh numaralarını veya hedefleri de ayırt edebilir.
65. Tırmanma şeridi
Tırmanma şeridi, özellikle ağır veya daha düşük güçlü araçların yokuş çıkarken belirgin biçimde yavaşladığı yol kesimlerinde bu araçlar için sağlanan ek trafik şerididir. Daha hızlı trafiğin karşı yöndeki trafiğin kullandığı şeride geçmeden sollamasını sağlar.
Tırmanma şeridini kullanan sürücüler şeridi kimlerin kullanabileceğini belirleyen işaret ve yol çizgilerine uymalı ve şerit bittiğinde normal trafik şeridine güvenli biçimde katılmalıdır. Kesin kurallar ve izin verilen kullanıcılar ülkeden ülkeye değişir.
66. Bisiklet bekleme alanı
Bisiklet bekleme alanı, diğer adıyla ileri durma alanı, trafik ışıklı bir kavşakta kırmızı ışık sırasında bisikletlilerin motorlu araçların önünde bekleyebildiği işaretlenmiş alandır. Genellikle iki durma çizgisi arasında bulunur ve bisiklet sembolü içerebilir.
Bisiklet bekleme alanı bisikletlilerin görünürlüğünü artırmaya ve trafik hareket etmeden önce kendilerini açıkça konumlandırmalarına yardımcı olur. Kesin kullanıcılar, işaretlemeler ve trafik ışığı kuralları ülkeden ülkeye değişir.
67. Soldan trafik
Soldan trafik, araçların normal olarak yolun sol tarafında ilerlediği trafik sistemidir. Soldan trafik kullanan ülkelerde araçlar genellikle sağdan sollar ve otomobillerin çoğunda direksiyon sağ taraftadır.
Soldan trafiğe alışkın olmayan sürücüler özellikle kavşaklarda, dönel kavşaklarda, dönüş yaparken ve yollara girip çıkarken dikkatli olmalıdır; çünkü alışılmış trafik hareketleri sağdan trafiğe göre ters yöndedir.
68. Hız geri bildirimi
Hız geri bildirimi, yaklaşan aracın hızını ölçerek sürücüye gösteren trafik güvenliği sistemidir. Ekran ölçülen hızı, aracın geçerli hız sınırı içinde olup olmadığını belirten mesaj, renk veya sembolle birlikte gösterebilir.
Hız geri bildirim ekranlarının temel amacı sürücünün hızının farkına varmasını sağlamak ve gerektiğinde yavaşlamaya teşvik etmektir. Normal olarak yeni bir hız sınırı belirlemek yerine önleyici veya eğitici amaç taşır.
69. Sürücü belgesi
Sürücü belgesi, bir kişiye bir veya daha fazla belirli motorlu araç kategorisini kullanma yetkisi veren resmî belgedir. Belge, sahibinin hangi araçları kullanabileceğini belirleyen koşullar, kısıtlamalar, kategori kodları ve geçerlilik tarihleri içerebilir.
Sürücülerin ilgili araç kategorisi ve yetki alanı için geçerli bir belgeye sahip olması gerekir. Sürücü belgesi geçici, tam, kısıtlı, askıya alınmış veya geri alınmış olabilir ve profesyonel sürüş için ek yeterlilikler gerekebilir.
70. Konum işareti
Konum işareti, bir yol boyunca ölçülmüş konumu gösteren yol kenarı referansıdır. Normal olarak güzergâh üzerindeki belirlenmiş bir başlangıç noktasından ölçülen kilometre, mil veya daha küçük aralığı belirtir.
Kilometre ve hektometre işaretleri yol kullanıcılarının, acil servislerin, yol makamlarının ve bakım ekiplerinin yolun tam bir kesimini belirlemesine yardımcı olur. Hız sınırı, öncelik kuralı veya erişim kısıtlaması koymaz.
71. Yol numarası
Yol numarası, bir yol ağı içindeki belirli yol veya güzergâhı tanımlamak için kullanılan sayı ya da harf ve sayı kombinasyonudur. Yol numaraları sürücülerin güzergâhları takip etmesine, farklı yol türlerini ayırt etmesine ve şehirler, bölgeler ile ülkeler arasında yön bulmasına yardımcı olur.
Yol numaraları yaygın olarak güzergâh işaretleri ve yön levhalarında gösterilir. Biçimleri, renkleri ve ön ekleri ülkeye göre değişir ve bir güzergâhın otoyol, ulusal yol, bölgesel yol veya uluslararası güzergâh olduğunu gösterebilir.
72. Geri sayım işaretleri
Geri sayım işaretleri, otoyol çıkışı, kavşak veya demiryolu geçidi gibi belirli bir noktaya yaklaşıldığını gösteren ardışık yol kenarı işaretleridir. Sürücülerin yaklaşan noktaya ne kadar kaldığını anlaması için genellikle azalan sayıda çubuk veya başka semboller kullanılır.
İşaretler normal olarak ilerideki noktaya giderek daha kısa mesafelerde yerleştirilir. Tasarım, aralık ve anlamları ülkeden ülkeye değiştiğinden sürücüler her çubuğun her zaman aynı mesafeyi temsil ettiğini varsaymamalıdır.
73. Umumi tuvalet
Umumi tuvalet, yolcuların veya genel halkın kullanabileceği tuvalet tesisidir. Yollar boyunca umumi tuvaletler genellikle hizmet alanlarında, dinlenme alanlarında, akaryakıt istasyonlarında, park tesislerinde ve turistik noktalarda bulunur.
Umumi tuvaletler, tuvalet piktogramı gösteren bir tesis veya hizmet sembolüyle belirtilebilir. İşaretin tam tasarımı ve tesisin ücretsiz, ücretli veya yalnızca belirli saatlerde erişilebilir olup olmadığı ülke ve konuma bağlıdır.
74. Dinlenme alanı
Dinlenme alanı, sürücülerin ana trafik akımından ayrılarak mola vermek için durabileceği yol veya otoyol kenarındaki belirlenmiş yerdir. Park yerleri ve konuma bağlı olarak tuvalet, piknik alanı, yiyecek, yakıt veya şarj istasyonu gibi tesisler sağlayabilir.
Dinlenme alanları sürücü ve yolcuların hareketli trafikten uzakta daha güvenli bir yerde yolculuğa ara vermesini sağlar. Sunulan tesisler ve bunları gösteren işaretler ülkeden ülkeye değişir.
75. Trafik aynası
Trafik aynası, görüşün kısıtlı olduğu kavşak, araç girişi, viraj veya başka bir yere takılan dışbükey aynadır. Eğri yüzeyi normal düz aynadan daha geniş bir yaklaşan yol kullanıcıları görüşü sağlar.
Trafik aynası yalnızca bir görüş yardımcısıdır. Mesafe, hız ve yönü bozabilir; karanlık, hava, kir veya hasardan etkilenebilir. Sürücüler yolu doğrudan gözlemlemeye devam etmeli, tüm öncelik kurallarına uymalı ve yalnızca güvenli olduğunda ilerlemelidir.